लेटर टु नगरकोटी

प्रिय लेखक,
             

     म तपाईलाई प्रिय नगरकोटी  पनि भन्न सक्थें तर किन किन प्रिय लेखक नै भन्न मन लाग्यो । सायद हाम्रो  सम्बन्ध शब्दहरुले गा“सेको सम्बन्ध हो । त्यसैले नगरकोटीभन्दा लेखकनै प्रिय लाग्यो । सात आठ वर्षअघि कोशेलीमा तपाईका लेखहरु पढ्दा तपाईको लेखनशैली  अद्भूत  लाग्थ्यो त्यसैले पढ्थें । पटकपटक पढ्थें र पटकपटक पट्याएर राख्थें । मेरो किशोर मष्तिस्कले तपाईको परसनालिटि कस्तो होला भन्ने सोचिरहन्थ्यो अझै सोचिरहन्छ । तपाईको लेखहरु पढ्नुको अर्को कारण चैं तपाईको लेखनमा पारिजात र सकमबरी दुबै आउथें र दुवै मेरा प्रिय थिए त्यसैले पढ्थें ।  सुरुवाती चरणमा तपाईलाई पढ्नुको कारण पनि त्यहि थियो ।

अक्षरगञ्ज पढ्दा मलाई खासै नौलो फिल भएन कारण तपाईको क्याजुअल लेखहरुको रिभिजिट थियो त्यो । मोक्षान्त फिभर अझै पढेको छैन । पढेको छैन भन्दा अनौठो लाग्ला तर फोसिल र मिस्टिका अक्षरअक्षर पढेको छु, पटकपटक पढेको छु । किनकिन मलाई तपाईका महिला पात्रहरु सारै मनपरे सायद सकमबरीजती नै । मलाई अद्भूत पल्ट र बिषयबस्तुभन्दा अद्भूत पात्रहरुले बढि छुने गर्छ । मिस्टिका मनपर्नुको कारण पनि त्यहि थियो साथमा शैली र योगमाया मनपर्नुको कारण पनि त्यही हो ।

पढ्नु पनि एकमानेमा आफैलाई खोज्नु रहेछ । यो मेरो ब्यक्तिगत धारणा र बुझाइ हो सबैजना सहमत नहुन सक्नुहुन्छ । मैलेपनि यदाकदा आफैंलाई खोजेछु पात्रहरु मार्फत । मिस्टिका पात्रको रुपमा बिश्लेषण गर्दा मलाई सारै मिस्टेरियस लाग्यो, केही सरल तर सारै जटिल । उपन्यासमा ऊ भन्छे, “ म पिङ्क मनपराउने अल्लारे बतासे टाइपको पिङ्की वुमन होइन । पिङ्क कलरको लिपिस्टिक मलाई कहिल्यै मनपरेन । मेरो ओठ र गालाको रंग पनि पिङ्क छैन ।” यसोभनिरहदा नै म उसको अफबिट ब्यक्तित्वबाट प्रभावित हुन्छु । उसको पिङ्क प्रतिको बितृष्णा म अरुजस्तो पिङ्क मनपराउने स्वास्नीमान्छे होइन भन्नु म अरुभन्दा फरक छु भन्नु थियो । र उसको भिन्नताले आकर्षित गरिरह्यो । पात्रहरुको भिडमा उ भिन्न लागि सकमबरीजस्तै । त्यसैले शिद्घान्तको खोल ओडेर मिस्टिका पढिन त्यसले मिस्टिका मलाई मनपर्यो । ऊ फरक छे त्यसैले सुन्दर छे । सुन्दरको अर्थ अरु नलागोस् ।

फोसिलको ‘श्लोक’ टाइटलको कथामा श्लोक भन्छ, “शैलीका निम्ति कस्तो खालको उपहार ठिक हुन्थयो? म अन्योलमा थिएँ । त्यो साँझ काठमान्डुका कस्मेटिक पसलहरु चाहारेँ । तर शैली कस्मेटिक स्त्री होइन भन्नेकुरा सम्झिल्याउँदा उदेक लाग्थ्यो ।” श्लोकले ब्याख्या गरेकी शैली पनि मलाई सारै मनपर्छ । शैलीमा पनि कहिकतै आफूपाएँ त्यसैले मनपर्छ ।

        पात्रहरु फगत  पात्रहरु मात्र होइनन् । एकमानेमा सिङ्गो भुगोल हुन्, दृश्ठिकोण र विचार बोकेर हिड्ने विचारक पनि हुन् । त्यसैले कहिलेकाही जीवनका पात्रहरुभन्दा फिक्सनका पात्रहरु मनपर्ने गर्छन । त्यसैले तपाईलाई प्रिय लेखक भनिरहँदा तपाईलाई भन्दा बढि तपाईका पात्रहरु  मिस्टिका, शैली र योगमायालाई सम्झिरहेकी छु । उनीहरुलाई मेरो सम्झना सुनाइदिनु साथमा असिम प्रेम ।


    उहि निर्जला

विल यु म्यारी मि

       एकाएक चिनेर पनि अपरिचित जसरी मैले आफ्नै बाटो रोजेकी थिऍ  । सजिलो थिएन एकाएक सधैँ  लागेको यर्थाथलाई भ्रम रहेछ भनेर बुझ्न  । दुईचार हप्तासम्म म डिस्टर्ब थिऍ  किनकिन संसार अनौठो लाग्यो । मसंग  सोध्नको लागि उस्लाई  प्रश्नहरु त धेरै थिए तर किनकिन सोधिन । लाग्यो अब प्रस्ट हुनको लागी केही बाकी छैन । आज किनकिन उस्लाई देख्दा म फेरी त्यही दिनमा पुगे“ जुनदिन “विल यु म्यारी मि?” को जबाफ “आइ क्यान नेभर कर्स आवर र्टिउ फेर्नसिप“ पाएको थिऍ ।
         हामी साथी त थियौं तर मेरो भ्रम के थियो भने मलाई लाग्थ्यो हाम्रो सम्बन्ध मात्र साथी भन्दा धेरै गहिरो  छ । कहिलेकाही लाग्छ म एकदुई होईन लगभग पाँच वर्षसम्म कसरी भ्रममा बाचेहुला । सायद म बढी नै भ्रममा बाच्ने मान्छे थिऍ  । अहिले सोच्दा आफैं देखेर हाँसो  उठ्छ । जुन दिन मैले उस्लाई मसँग  बिहे गर्छौ ? भनेर सोधेको थिऍ “ त्यो दिन सम्झदा आज पनि म जिरिंग ¨ हुन्छु धेरै समयपछि पनि । आज मैले उस्लाई हेर्ने दृश्ठिकोण, समय, परिवेश सबै परिर्वतन भएको छ तर कहिलेकाही लाग्छ केहि परिर्वतन भएकै छैन । लाग्छ आज पनि म त्यही भ्रममा बाचिरहेको छु जसरी मैले पाँच बर्ष बिताए“ ।
         बिहेको प्रस्ताव राखेको दिन म उस्लाई “ I love you ” पनि भन्न सक्थें तर किन किन भन्न मन लागेन । प्रेम त आज पनि गर्छु उस्लाई हिजोजस्तै । मलाई लागेको थियो जब एउटा प्रिय साथी जीवनसाथी बन्छ भने त्योभन्दा सुन्दर सम्बन्ध अरु कुन होला । बास्तबमा मलाई लोग्ने होइन  जीवन बिताउने साथी चाहिएको थियो । त्यो दिन उस्ले मलाई “ I don't want to marry you! “ भनेको भए सायद म त्यती दुखी हुन्थीन होला जति “ I cannot cross our true friendship“ सुनेर भऍ  । आज पनि कहिलेकाही आफैंलाई सोध्छु, के लोग्ने  र स्वास्नी साथी हुन सक्दैनन् ? के असल साथीहरु लोग्ने स्वास्नी हुनु गलत हो?
         साथी भनेको संसारकै सुन्दर सम्बन्ध हो । जब साथीलाई प्रेम गरिन्छ त्योभन्दा सुन्दर अनुभूती अरु केही हुदैन । उ मेरो असल साथी थियो सायद अलिअलि मजस्तै अलिअलि मभन्दा फरक । हामीहरु आ–आफ्नै जीवनका मालिक मालिकनी रहेछौ सबैकुरा आ–आफ्नै दृश्ठिकोणले हेर्यौ । र आ–आफ्नै बाटोहरु रोज्यौं । कहिलेकाही लाग्छ सायद म गलत थिऍ  र गलत प्रस्ताव राखें । तर पनि कलेज जीवनका धेरै सुन्दर क्षणका साक्षी हामी दुवै भएका छौं । आज पनि सम्झदा मुस्कुराऊने मानिस भएर उ सदासदाको लागि मेरो जीवनको एउटा पानामा सुरक्षित छ ।

पारिजात र सकमबरी उही वा भिन्न

निर्जला अधिकारी
शिरीषको फूलमा थेसिस लेख्छु भनेर उद्घोस् गर्नु मेरो केवल भावनात्मक निर्णय थियो । सायद मैले सदाझै दिमागलाई होइन हृदयलाई पछ्याएँ । प्रपोजल लेख्दै गर्दा साथिले पढ्छु भनेर मागि, मैले अँग्रेजी सँस्करणमा गर्दै थिएँ दिएँ । एकदिन अचानक उसले मलाई तैले सकमबरीमा होईन आफैंमा थेसिस लेख्दै छस् भनी । मैले किन भनेर प्रश्न गरेँ । उसले भनी, “किन किन मलाई सकमबरी तँ जस्तै लाग्यो बुलेट पड्केको जस्तो आवाज, थोरै अराजक, थोरै निराश ” म हाँसे मात्र केहि बोलिन ।
सकमबरीसँग आफू दाज्दा वा अरु कसैले आफूजस्तै लाग्छ भन्दा रमाईलै लाग्छ । सायद प्रिय पात्र आफूजस्तै हुनु सुन्दर संयोग हो । तर त्यो भन्दा बढि मैले पारिजात र सकमबरीलाई दाजेर हेरेको छु । र कयौ पटक सकमबरी पारिजातै हो कि भन्ने प्रश्न गर्ने गर्थे र गरिरहेको छु । हुन त पात्रमा लेखक बोल्नु कुनै नौलो कुरा होइन । सिग्मण्ड फ्रायड भन्छन्, “कुनै पनि रचना लेखकको लक्षण हो ।” उनका अनुसार लेखकका अचेतन चाहनाहरु उसको लेखनमा देखिन्छ । सायद सकमबरीमा पारिजात देखिनु पनि त्यहि हो । शिरीषको फूलको भूमिकामा शंकर लामिछाने लेख्छन्, “अनि उ पारिजात भई । यस हुनुमा अनेक शारिरिक, मानसिक, रोमान्टिक (जसको मलाई पटक्कै ज्ञान छैन) घटना भए उसको जीवनमा ऊ कवि बनी प्रतिष्ठा पाई, उ रोगी बनी, अस्पताल भर्ना भई ।” जसरी पारिजात पारिजात हुनुमा अनेकौ शारिरिक, मानसिक र रोमान्टिक कारणहरु छन् । त्यसैगरी सकमबरी सकमबरी हुनुमा पनि सायद त्यसै कारणहरु छन् शारिरिक र मानसिक । मलाई लागेका कारणबारे अवस्य चर्चा गर्नेछु हतारै के छ र !
नेपाली साहित्य जगतमा एउटा छुट्टै पहिचान बनाउनु विशेषतः पृत्रिसतात्मक समाजमा महिला भएर, पारिजातको संघर्ष   आफैं एउटा ठूलो लडाई थियो । मलाई लाग्छ शून्यवाद र अस्त्तित्ववादलाई  यति सुन्दर ढंगले  ब्याख्या गर्नु सायद लडाईमा पाएको विजय  हो वा उसले जीतेको यूद्द । शून्यवाद र अस्तित्ववाद जस्तो गम्भिर बिषय उसलेभन्दा पहिले नेपाली साहित्यमा कसैले भित्रयाएनन् त्यसैले पारिजात आफैं तत्कालिन समाजकी एक फरक पात्र हो भन्दा फरक नपर्ला । दार्जलिङ्को निम्नमध्यमवर्गिय परिवारमा हुर्केर पनि उसको परिवार शिक्षित र स्वतन्त्रताप्रेमी थियो । उसका बुवा एस.के वाइबा चिकित्सक थिए । साथसाथै उनमा धर्मकर्मप्रति कुनै रुचि थिएन । त्यहि कारणले गर्दा पारिजातले कुनै प्रकारको सामाजीक तथा धार्मिक बन्देज भोग्नु परेन । पारिजातले एकठाउमा आफ्नो  बुवावारे यस्तो भनेकी छ्, “हामी उहालाई संसारकै महान् कथाबाचको रुपमा लिने गर्छौ । उहाले प्रत्येक रात कथालाई अत्यन्त रोचक मोडमा रोकेर भोलि भन्ने बाहानामा हामीलाई सुत्न पठाउनुहुन्थ्यो । सधै हामीलाई जुनसुकै काम गरेपनि उत्कृष्ठ हुनुपर्छ भन्नुहुन्थ्यो, कहिल्यै पिट्ने गालीगर्ने गर्नुभएन । उहाले सधै प्रगतिशिल वातावरण दिने प्रयास गर्नुभयो । हाम्रो घरमा आफ्नो  विचार ब्यक्त गर्न पाउने स्वतन्त्रता थियो ।” सायद त्यहि पारिवारिक पृष्ठभुमिले उसलाई अल्लि बढि हक्की, क्रान्तिकारी र स्वच्छन्दतावादी बनायो । र सायद त्यहि वातावरणले गर्दा उसले सकमबरीजस्ती अराजक, अफ द बिट के भनौ फरक खाले नायिका जन्माउन सफल भई । हुनसक्छ ऊ आफैं अरुभन्दा अल्लि फरक हुनुको परिणाम हो सकमबरी । जसलाई बुझेरै बुझ्न  सकिदैन, चाहेरै पनि ब्याख्या गर्न गाह्रो छ र त्यतिनै कठिन छ एउटा बक्समा राखेर ब्याख्या गर्न पारिजातलाई जस्तै ।
शिरीषको फूलको भुमिकामा शकर लामिछाने डी. टी सुजुकीको शून्यवाद सम्बन्धि भनाई यसरी उद्दृत गर्छन्, “शून्यता भनेको अन्र्तज्ञानबाट जन्मिने बस्तु हो, तर्कको प्रक्रियाबाट होईन ।” सायद पारिजातले शून्यतालाई व्याख्या नगरीकन  सकमबरीलाई त्यसको बिम्ब बनाउनु त्यहि अन्र्तज्ञानको परिणाम हो । त्यो अन्र्तज्ञान सकमबरी पनि पाउछौ । उ सारै कम बोल्छे नबोलिकनै सबै कुरा बोलिदिन्छे । उ जीउँनुमा जीउँनुको सार्थकता देख्दिन । जन्मदिनको अवसरमा शिवराजले धेरै बर्ष बाच भनेको उसलाई मन पर्दैन, उ भन्छे, “शिव तपाई आशिष दिन जान्नुहुन्न, समयमा मर भन्नुपर्छ । के छोप्न बाच्ने ।” ऊ हरेक पकट अन्त्य सुन्नासाथ खुशि हुन्छे । त्यसैले पनि किन किन मलाई उ कम सकमबरी बढि पारिजात लाग्छ । यसो भनिरह“दा मलाई थाहा छैन म कति सहि छु कति गलत ।
यसरी पारिजात र सकम्बरीको सम्बन्ध खोज्ने क्रममा मैले एउटा शब्द पाएँ ‘अल्टर इगो’ त्यसलाई नेपालीमा के भनिन्छ मलाई थाहा छैन । कुनै पनि आख्यानमा जब कुनै पात्र अथवा मुख्यपात्रले  लेखकको जस्तै विचार, ब्यबहार र दृस्ठिकोण देखाउँछ त्यसलाई अंग्रेजीमा अल्टर इगो भनिन्छ । शिरीषको फूलमा पनि हामी सकमबरीमा पारिजातकोजस्तै विचार, दृस्ठिकोण र ब्यबहार पाउछौ । दुबै शारीरिक रुपमा अस्वस्थ, दुवै चुरोटका अम्मली, दुबैले जीवनलाई हेर्नै दृस्ठिकोण अल्लि परक ।
किन पारिजातले सकमबरीको दाजुको नाम पनि शिव राखी आफ्नो  दाजुको जस्तै ? किन सकमबरी र शिवराज बिच अति सुमधुर सम्बन्ध छ पारिजात र उसको दाजु शिवको जस्तै ? पारिजात र उसका दाजु शिब कुमार वाइबा बिच पनि अत्यन्त सुमधुर सम्बन्ध थियो । उनीसँग तोतामैना, प्रेमलहरी, बकबर–बिरबलको संकलन हुन्थ्यो । तिनै कथाहरु पढेर  पारिजातमा साहित्यप्रति अभिरुचि जागेको थियो । बिष्णुकुमारी वाइबा साहित्यकार पारिजात हुनुमा उनको दाजु शिबको ठूलो हात छ । त्यसैगरी किन सकमबरी  चुरोट पिउँछे पारिजातले जस्तै ? एकफेर जब सुयोगबिरले, “अहिले मैले चुरोट नखाऊ भनें तिमी के गछ्यौ बरी ?” भनेर प्रश्न गर्छ तब उ भन्छे, “मोजसँग दशवटा खाइदिन्छु ।”  पारिजातजस्तै सकमबरी पनि चेन स्मोकर रहिछ  भन्नेकुरा यस प्रसङ्गले पुष्टी गर्छ । यसका साथै किन सकमबरी ईश्वरको अस्तित्व स्विकार गर्दिन  पारिजातजस्तै र भन्छे, “ईश्वर नभन्नुस्, ईश्वरतत्व भन्नुस् भावना न हो ?” किन सकमबरी  फूलकरुसँग रमाउँछे पारिजातजस्तै ? जबजब यी प्रश्नहरु दिमागमा आउँछन् गाह्रो हुन्छ मलाई पारिजात  सकमबरी हो कि सकमबरी पारिजात जस्ती हो भन्न । यी प्रश्नहरुको चित्तबुझ्ने  जबाफ पाउँन त कठिन छ तर पनि अंग्रेजी शब्द अल्टर इगोले थोरै भएपनि उनीहरुबीचको सम्बन्धलाई ब्याख्या गरिदिन्छ । सायद अंग्रजी शब्द अल्टर इगो नभएको भए अल्लि गाह्रो हुन्थ्यो उनीहरुको सम्बन्धलाई एउटा नाम दिन यसले सजिलो बनाइदिएको छ ।
तथापी किन पारिजातले जानेर वा अन्जानमै आफूलाई उभ्याई सकमबरी मार्फत भन्ने प्रश्नचाहिँ यथावतै छ । किन सकमबरी पारिजात जस्तै निराश देखिन्छे ? किन उ मर्न देखि डराउँनन् पारिजातजस्तै ? पारिजातले त मृत्युबारे पनि यस्तो भनेकी रहिछ, “कसरी एउटा सिंगो  मृत्यु यति निराश बन्न पुग्यो यहाँ । म त संस्कारदेखि डराउँछु मृत्युभन्दा ।” त्यसैगरी किन सकमबरीमा जीवन र जगतप्रति अमूत र निराश विचारमात्र छ पारिजातको जस्तै भन्ने कुराले चाहि प्रत्येक पल्ट मेरो दिमाग खल्बलाउँछ । सायद फ्रायड ठिकै थिए लेखकको मनोविज्ञान चाहेरै वा नचाहेर पनि उसका पात्रहरुमा आउँछ । हुनसक्छ लेखन पनि सपनाजस्तै हो जसमा लेखकका अचेतन चाहनाहरु पुरा हुन्छन् ।  सायद त्यसैले पारिजातले नचाहँदा नचाहँदै सकमबरी उजस्तै बनाई । अथवा पारिजातलाई थाहा थियो शून्यवाद र अस्तित्ववाद जस्ता जटिल कुराहरुलाई ब्याख्या गर्न उ जस्तै अराजक र अफ द बिट नायिका आवश्यक थियो वा उसले आफैंलाई लेखिदिई बेहोसिमा । यी प्रश्नहरु प्रश्नमै सिमित छन् अझै पनि । अनि सकमबरी पारिजातकी अल्टर इगो हो वा होइन ? समिक्षाको
एउटा सिङ्गो अध्याय खालिनै छ ।

यी अक्षर होईनन् नदी हुन्

ममी भन्नुहुन्थ्यो
यो 'क' मात्र होइन तिम्रो यात्राको सारथी हो
कुनै दिन तिमी पुग्नेछ्यौ परपर...
कहरु सँग बग्दै
लाग्थ्यो .....
यी अक्षर होईनन् नदी हुन्,
बगिरहन्छ्न परपर...... । ।

तिमीले भनिदियौ
अक्षरको यात्रा सबैभन्दा सुन्दर यात्रा हो
लाग्यो.....
आमाझै सुन्दर रहेछ्न् अक्षरहरु
यी मेरा आफ्ना हुन्,
आमा जस्तै । ।

अझै पनि
मलाई खाली पाना मनर्दैन
भरिदिन्छु अक्षरहरु रंगझै
लाग्छ यी मेरा बालखकालका साथीहरु हुन्
आइदिन्छ्न् सपनामा इन्द्रेणीझै । ।


आज फेरी एकहुल अक्षरहरु
रिसाउँदैछ्न् मसँग
लाग्दैछ......
यी मेरा सारथी होईनन्
यी त जीवनका छालहरु हुन्,
खोज्दा रहेछ्न् आफ्नै अस्तित्त्व
बनाउँदा रहेछ्न् आफ्नै बर्णमाला । ।

The Story of Being Odd

How do you define odd?  Maybe, something or someone who is different than the mass or the person who is not like you. Or the person with a quirky personality. Maybe someone who seems boring. Seems quite different than what you say normal. You can define it in your own terms. With your own dictionary. But the world is so diverse, we grew up together despite having many differences. Don’t you think it’s hard to be normal than to be odd?

Odd is one of my favourite words. It’s a beautiful word which welcomes the diversity of the world along with its unconventional nature. There are many reasons for loving this word. I  already said I love this word because I always been odd among my friends and relatives.  In a way, I am happy to be odd. And, today I am going to explore the story of being odd.

We can't say anyone you need to be like this because it is simply unfair. The world is diverse, human beings are diverse and we have to respect this diversity. And, the world is diverse that’s why it seems beautiful. And I love this diversity of the world.

I come from a very conventional, normal lower-middle-class family. I had a normal childhood despite I was not normal in terms of my physical structure. I was quite odd in terms of how I looked. I was lean thin with a dark complexion which is not quite normal in Nepalese society especially in the case of women. That made me quite odd since childhood because I was not like my cousins and friends. I was quite tiny and dark among them.  And the people started to question over my colour, size from very early childhood that shaped me differently. The people and the world around me never been my inspiration. I never thought that I wanted to be like someone who was around me. I don’t know why but I hardly got the aspiration and inspiration around my world when I was a child. That made me odd among my friends because I wasn't like them.

Now I realize the beauty of being different. But still, people cannot accept the reality of differences. We are different because our background is different, our schooling is different and our aspiration is different. We cannot see all the people through the same lens. When  I think about myself. I consider myself margin of everything the colour, shape, behaviour. I am beyond how the girl supposed to be. I am like this because of the many dimensions of my own life. But people barely accept this reality, they just want to see the people like them, Now when I am writing this I remember that letter one my friends wrote for me, “ Dear Nirjala! I want to see your strength to strength, just like I want myself to. Keep being you, be proud of being different because being different makes the world interesting.” I love the phrase keep being you, it’s a beautiful thing. But in lots of cases when someone truly wants to be himself/herself then he/she becomes odd. Apart from this, we rarely have a culture of accepting the differences. We lack the culture of heterogeneity that’s why we have a narrow concept of normal. That’s why still we are negating the peculiarity of individual and the importance of alternative thought.

 Still, I am an odd girl for many people. Maybe boring, weird, eccentric or idiosyncratic.  In eighteen, it was quite chaotic, it was a loss of ownership, it was lack of belonging. Now it’s a liberating experience. It is the great sense of freedom. Indeed, it’s a weird identity which denies to be defined.

पर्खाइ

कुनै दिन लागेको थियो
पर्ख मात्र पर्ख
फूलहरु फुल्नेछ्न् कुनै दिन
तिम्रै बगैचामा
चराहरु गाउँनेछ्न्..........
त्यस दिन चराहरुको गीत तिम्रो हुनेछ
सदासदाको लागी आउँनेछ परको क्षितिज
तिम्रै छेउ
र भन्नेछ अब म टाढाको रहिन
आउ! छोउ! महशुस गर !
लागेको थियो पर्खाइको फल सारै सुन्दर हुन्छ्
बिडम्बना आज पर्खाइको अन्तिम विन्दुमा
म भन्नेछैन्
पर्ख मात्र पर्ख.............
आज रित्तो आकाशमा
म टुक्रीएका धुमिल छाँया मात्र देख्दैछु । । 

बिद्रोहको यात्रा

आज फेरी सेतो क्यानभाषमा
मैले कालो रंग पोतिदिएँ
थाहा छैन
तिम्रा इन्द्रेणीहरुले मलाई
कसरी हेर्नेछ्न् भोली
सायद यो कठिन हुनेछ
बिद्रोहको यात्रा ............
म फूल होइन मुस्कुराइरहन सकिन । ।

हरेकपटक
तिम्रो इन्द्रेणी
मेरो रहेन ....
तिम्रो रंग
मेरो भएन.......
तिम्रो परिभाषा
मेरो बनेन.......
सायद तिमीजस्तो नहुनु
जीवनका थुप्रै क्यानभाषमा कालो पोत्नु रहेछ
आज फेरी सेतो क्यानभाषमा
मैले कालो रंग पोतिदिएँ । ।